سه شنبه, 26 آذر 1398 ساعت 14:48
خواندن 201 دفعه

ویژه نامه هفته پژوهش گزارش فعالیتهای بنیاد فرهنگی امامت علیهم السلام

                

در تقویم جمهوری اسلامی ایران روز 25 آذرماه به عنوان روز پژوهش و بر همین اساس هفته آخر آذرماه هفته پژوهش قرار داده شده است.
به همین مناسبت و در ادامه، گزارشی از فعالیتهای پژوهشی در دست اقدام بنیاد فرهنگی امامت تقدیم می شود.

 

                          

مرحوم علامه میر حامد حسین و اساتید و شاگردان ایشان سهم به سزایی در پاسخ به شبهات مخالفان شیعه به ویژه در سرزمین شبه قاره هند داشته اند. بنیاد فرهنگی امامت در راستای اهداف خود، احیای برخی از آثار این اندیشمندان، به ویژه بخشهایی از کتاب عبقات الانوار را در دستور کار خود قرار داد.
این مهم که به طور عمده توسط برخی از امامت پژوهان این مرکز و با نظارت دقیق اساتید فن انجام می شود، اینک مراحل نهایی خود را پشت سر گذاشته و امید است که در آینده ای نزدیک این کتب ارزشمند به علاقه مندان ارائه شود.
از مهمترین این آثار باید بخشهایی از کتاب عبقات الانوار را بر شمرد که شامل: مقدمه ، آیات امامت ، حدیث ثقلین ، حدیث سفینه ، حدیث علی علیه السلام مع الحق، می شود.


جدول زیر معرف دیگر آثار احیاء شده و  یا در دست احیاء در این مرکز است:

در همین زمینه ، علاوه بر این احیای آثار ، تالیف دو اثر فهرست کتابخانه لکهنو و شناختنامه علامه میر حامد حسین نیز در دست اقدام است.
لازم به ذکر است بخشهای دیگری از کتاب عبقات الانوار و  برخی دیگر از آثار مربوط به میراث تشیع در هند نیز در دیگر مجموعه های هم سو ، با همکاری پژوهشگران جوان بنیاد فرهنگی امامت در حال احیاست که شامل موارد زیر می شود:

۱. بنیاد پژوهشهای اسلامی آستان قدس رضوی که احیای بخشهای حدیث ولایت ، حدیث منزلت ، حدیث غدیر و حدیث مدینه العلم از کتاب عبقات الانوار را برعهده دارد.

۲. موسسه معارف اهل بیت علیهم السلام که احیای بخشهای حدیث طیر و حدیث تشبیه از کتاب عبقات الانوار و همچنین کتاب کلامی ارزشمند عماد الاسلام اثر مرحوم علامه غفران مآب را در 15 جلد در دست اقدام دارد. علاوه بر این بیش از ده اثر دیگر نیز ، مرتبط با مدرسه لکهنو ، در این مجموعه در حال احیاست.

۳. موسسه کتاب شناسی شیعه که آثار متعددی را در مورد شرح حال و زندگی نامه عالمان هندوستان منتشر نموده، مانند ورثه الانبیاء ، اوراق الذهب ، آیینه حق نما و برخی دیگر از این آثار را نیز در دست اقدام دارد.

۴. موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه که احیای بخش حدیث نور از کتاب عبقات الانوار را در دست انجام دارد.

 

                          

یکی از موضوعات مربوط به دانش امامت، مسأله علم امام ، گستره و منابع آن است. این موضوع  به رغم توجه فراوانی که در روایات و معارف اهل بیت علیهم السلام به آن شده است، نسبت به سایر مباحث محوری امامت کمتر اثری در مورد آن نگاشته شده و ابعاد مختلف آن چنان که باید مورد توجه و تبیین قرار نگرفته است.

بر همین اساس معاونت پژوهش بنیاد امامت با تعریف چند طرح پژوهشی در این زمینه و توجه به پایان نامه های نگاشته شده توسط امامت پژوهان محترم ، این موضوع را مورد توجه ویژه قرارداد که به خواست الهی و به زودی با برگزاری نشستی علمی، از آثار تالیف شده در این زمینه رونمایی خواهد شد.
این کتابها عبارتند از:                                                                                                                       
۱. علم امام در باور شیعیان نخستین
۲. علم امام (منابع، قلمرو و ویژگی ها)
۳. ازدیاد علم امام
۴. علم ویژه امام و تاثیر آن در شؤون امامت
۵. فاطمه ی محدّثه سلام الله علیها

 

                          

برنامه ریزی دقیق و تشخیص خلأها و اولویتهای پژوهشی از نیازهای ضروری موفقیت در یک مجموعه-ی پژوهشی به شمار می رود. این مهم مستلزم اطلاع از ابعاد مختلف موضوع مورد نظر و همچنین اشراف بر پیشینه و کمیت تحقیقات صورت گرفته در هر بخش از موضوعات و مسائل مرتبط با موضوع کلی است.
بر همین اساس معاونت پژوهش بنیاد فرهنگی امامت تدوین نظام جامع موضوعات امامت را در دستور کار خود قرار داد. نسخه اولیه این نظام موضوعات در شماره ۱۷ دوفصلنامه امامت پژوهی در معرض عموم علاقه مندان قرار گرفت و پس از آن با برگزاری جلسات متعدد و با حضور کارشناسان، تکمیل و اصلاح شد.
معاونت پژوهش بنیاد فرهنگی امامت به موازات این طرح اقدام به جمع آوری و تنظیم مقالات و پایان نامه های مرتبط با موضوع امامت نمود. حاصل این طرح گرد آوری بیش از  ۲۰۰۰ مقاله از ۱۰۰ نشریه معتبر و نزدیک به ۲۰۰۰ پایان نامه از ۳۰ مرکز آموزشی حوزوی و غیر حوزوی در دو مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری بود.
امید می رود تا پایان امسال از نسخه نهایی نظام جامع موضوعات امامت و همچنین ماخذشناسی مقالات و پایان نامه های امامتی رونمایی صورت گیرد.

          

 

 

                          

طرح موضوع و مسائل امامت اهل بیت علیهم السلام  فراتر از مراکز تخصصی حوزوی و دانشگاهی و نشر آن در فضای عمومی جامعه با ابزار و روشهای مناسب خود از وظایف ویژه و مهم بنیاد فرهنگی امامت است. 
به همین منظور با همکاری مجموعه ای از مرتبطین بنیاد در تهران، طرحی ارائه گردید که در قالب آن مباحث امامت در سلسله دروسی منظم و متناسب با مخاطب عموم ، برای ارائه در فضای مجازی تدوین گردد.
این دروس در ۱۲ عنوان تنظیم شده است که هر عنوان، ابتدا در قالب درسنامه ای مشتمل بر ۸ تا ۱۰ درس تدوین شده و سپس توسط یکی از اساتید و امامت پژوهان مرکز تخصصی امامت تدریس می شود. این دروس پس از بازنگری و اصلاح با همکاری موسسه نورالمجتبی در قالب نرم افزاری صوتی ، تصویری طراحی و ارائه می گردد.
تا کنون ۶ مورد از عناوین درسی تدوین و سه مورد آن در قالب نرم افزار، طراحی و برای ارائه در فضای مجازی آماده شده است.

                          

 

عناوین کلی این دروس عبارتند از:

 

                          

از دیگر فعالیتهای پژوهشی که در بنیاد فرهنگی امامت در حال انجام است می توان به موارد زیر اشاره نمود:
۱. اصلاح و انتشار ۵ عنوان از پایان نامه های امامت پژوهان مرکز تخصصی امامت اهل بیت علیهم السلام در قالب کتاب با موضوعات متنوع.
۲. تالیف و انتشار کتاب حدیث غضب با موضوع حدیث « ان الله یغضب لغضب فاطمه و یرضی لرضاها » که به بررسی و اثبات صحت سند این حدیث و دلالتهای آن پرداخته است.
۳. تدوین و انتشار کتاب درسنامه هادیان در ۲۴ درس که مشتمل بر محتوای سلسله مباحثی است که در برنامه ای با همین عنوان در رادیو معارف توسط برخی از کارشناسان بنیاد فرهنگی امامت ارائه گردیده است.
۴. تالیف و انتشار ۲ عنوان دیگر از سلسله کتابهای نقد جریان سلفی گری ایرانی

                          
در پایان لازم به ذکر است تا کنون آثار زیر در معاونت پژوهش مجموعه بنیاد فرهنگی امامت منتشر شده است:
۱. ترجمه کتاب گرانسنگ الغدیر در ۱۲ جلد                
۲. فقه القرآن
۳. السکینه فی صحة حدیث المدینه
۴. السکینه فی صحة حدیث السفینه
۵. پسرو سرکار
۶. همبستگی قرآن و عترت(از مجموعه نقد اندشه سلفی گری ایرانی)
۷. توسل(از مجموعه نقد اندشه سلفی گری ایرانی)
۸. حیات برزخی(از مجموعه نقد اندشه سلفی گری ایرانی)
۹. خطبه فدکیه و عیادت
۱۰. جستاری درباره بصائر الدرجات
۱۱. حیرتها و هدایتها
۱۲. ولایت تشریع
۱۳. آیینه خورشید شد
۱۴. علم امام در باور شیعیان نخستین
۱۵. بلندای امامت
۱۶. بیکران امامت در خطابه غدیر
۱۷. امامت علوی در سیره نبوی
۱۸. الگوبرداری از معصومان(مفهوم شناسی تاسی و امکان سنجی)
۱۹. بن مایه های امامتی در قصه های قرآنی
۲۰. دوفصلنامه علمی – پژوهشی امامت پژوهی (۲۴ شماره)